De tirades van Verstappen, terecht of overtrokken?

We schrijven het jaar 2019. Max Verstappen arriveert in Brazilië
voor de op een-na-laatste ronde van het wereldkampioenschap als
nummer drie in het kampioenschap. Lewis Hamilton is al
wereldkampioen en ook Mercedes heeft de constructeurstitel al
binnen. De wedstrijd op Interlagos gaat dan ook 'nergens' meer
over, maar niet voor Verstappen. De Nederlander heeft al twee
GP-zeges geboekt dat jaar en wil van 2019 zijn beste seizoen ooit
in de koningsklasse van de autosport maken, zeker in een jaar dat
opnieuw gedomineerd wordt door Mercedes. Die race maakt de wereld
ook voor het eerst kennis met Hannah Schmitz, strategisch
hoofdengineer van Red Bull. De Britse maakt in de chaotische
eindfase van de wedstrijd een aantal cruciale beslissingen die Max
Verstappen uiteindelijk de zege opleveren. Als waardering kiest het
team haar uit om mee het podium op te gaan, waar Verstappen haar en
het team looft om de strategische keuzes. De tekst gaat verder na
de afbeelding. Het was het begin van de strategische topploeg die
Red Bull Racing heet. In de jaren die volgden maakte het team van
Max Verstappen meerdere keren gewaagde, maar werkende keuzes die
door de buitenwereld als risicovol werden gezien. Het is de natuur
van de renstal uit Milton Keynes: anders werken dan de massa en
risico's durven nemen. Perfecte voorbeelden zijn de GP's van
Frankrijk en de Verenigde Staten in 2021. In beide races had
Verstappen absoluut niet de snelste auto en bleek het
desbetreffende circuit beter bij de Mercedes W12 van Lewis Hamilton
te passen dan bij de RB16B van Verstappen. Toch won de Nederlander
beide races. Hoe dat kwam? Je raadt het al, een ijzersterke
strategische keuze, gecombineerd met het grote talent dat
Verstappen heet. Ook in de ultieme finale van dat seizoen, die
befaamde race in Abu Dhabi, durfde Red Bull de keuze te maken om
tijdens de late safety car een andere strategie toe te passen.
Natuurlijk, Red Bull had de ruimte, maar die had Mercedes in feite
ook. Zij kozen ervoor om geen pitstop te maken, Red Bull deed dat
wel, en de rest is geschiedenis... Jarenlang was Red Bull de
jagende partij. In het spoor van een sterker team proberen de druk
op te voeren met strategische keuzes. Deze jagende periode werd
zowel bij Verstappen, maar ook bij Sebastian Vettel, opgevolgd door
een uiterst dominante periode. Want je zou het bijna vergeten, maar
Red Bull heeft dit eerder meegemaakt. De parallellen met de
kampioenschapsjaren van Vettel en Verstappen zijn immers enorm. 
Beide coureurs waren erg jong toen zij tegen de gevestigde orde
streden om hun eerste titel. Deze kwam er na een enorme apotheose
in Abu Dhabi en werd opgevolgd door een aantal dominante jaren,
waarin de concurrentie miniem was. Het grootste verschil zit hem in
het feit dat de dominantie van Vettel ten einde kwam door een
regelwijziging en niet omdat een ander team de stap naar de top
wist te maken. De tekst gaat verder na de video. Wat kan Red Bull
leren van het verleden? Welke les kan Red Bull uit deze
overeenkomsten halen? Laten we beginnen met aankaarten dat de
dominantie van vorig jaar het team in slaap lijkt te hebben gesust.
Doe je aan scorebordjournalistiek, zou je kunnen concluderen dat
Red Bull toen de dominantste Formule 1-auto ooit had. Dat is
uiteindelijk ook wel de waarheid, maar het vertelt niet het hele
verhaal. Vooral op zaterdag kreeg Verstappen vaak te maken met
flinke concurrentie en de aantal polepositions van dat jaar vallen
eigenlijk nog een beetje tegen: 12 uit 24 pogingen. Tuurlijk, het
is nog steeds een score van 50%, maar van 'de meest dominante auto
ooit' zou je toch meer verwachten. Het grootste deel van die
polepositions kwam tijdens het Europese deel van het seizoen en
onderstreepte de kracht van de RB19 op traditionele circuits. Maar
de echte kracht van de 2023-bolide kwam pas een dag later tot
uiting. Want op de zondag was de combinatie Verstappen - RB19 niet
te stoppen. Het verhaal is bekend, maar wat voor nu belangrijk is,
is het feit dat er destijds eigenlijk geen risicovolle keuzes
gemaakt hoefden te worden. Het lijkt dat dat het team nu, op het
moment dat McLaren serieus sneller begint te worden, op begint te
breken. Toch is niet alles verloren bij Red Bull, want het heeft
nog altijd een voorsprong in beide kampioenschappen. Het scherpe,
doortastende randje lijkt er echter vanaf te zijn. De risicovolle
natuur van het team kan de renstal in een gevecht weleens opbreken.
De reactie van Verstappen in Boedapest was dan ook wel
begrijpelijk, maar misschien niet geheel terecht. Ja, Red Bull zal
sneller moeten worden om het gevecht met McLaren winnend af te
sluiten, maar een tirade over de boordradio gaat hier niet veel aan
doen. Sterker nog, het kan alleen maar averechts werken. Het beste
voorbeeld daarvan is Fernando Alonso. De Spanjaard zorgde
hoogstpersoonlijk voor de breuk van McLaren met Honda, nadat de
tweevoudig wereldkampioen jarenlang agressief en cynisch was over
de Japanse krachtbron.  Want op de Hungaroring zwom Red Bull weer
eens ouderwets tegen de stroom in. Ze moesten wel, want vooral
McLaren was op pure snelheid te snel. En die combinatie schoot bij
Verstappen totaal in het verkeerde keelgat. Daar waar Red Bull
rustig bleef communiceren en probeerde de alternatieve strategie
door te voeren, bereikte Verstappen een kookpunt. De ontploffing
tegen zijn race engineer zorgde voor geschokte reacties en
ongeloof. Zo'n explosie van woede hebben we lange tijd niet gezien
van de Nederlander, zeker niet sinds hij als wereldkampioen door
het leven gaat. Maar was het terecht? Nee, eigenlijk niet. Want om
even terug te vallen op waar we mee begonnen, Schmitz en haar
strategische team hebben Verstappen aan meerdere overwinningen
geholpen die hij op eigen kracht niet binnen had kunnen halen. Je
zou zelfs kunnen zeggen dat hij zijn eerste wereldtitel voor een
groot deel aan het team te danken heeft. De risicovolle keuzes
pakten in 2021 vrijwel altijd perfect uit, maar ook tot afgelopen
weekend was er weinig aan de hand met de strategie. Waar komt die
extreme reactie van Verstappen dan vandaan? Rommelig jaar Al sinds
het begin van het seizoen rommelt het binnen Red Bull en ook
Verstappen lijkt minder comfortabel dan voorheen. De emotionele
woorden die Verstappen uitsprak na zijn eerste wereldtitel, 'Kunnen
we dit nog 10, 15 jaar samen doen', lijken inmiddels definitief tot
de geschiedenisboeken te behoren. De saga rondom teambaas Christian
Horner, de opvolgende dreiging van een vertrek van Helmut Marko, de
aankondiging van het vertrek van Adrian Newey en de steeds groter
wordende interesse van Mercedes in Verstappen zorgen ervoor dat
alle neuzen niet langer dezelfde kant op staan binnen de
Oostenrijkse renstal. Tel daarbij op dat het de laatste weken niet
vanzelf gaat op het circuit en de pin wordt weer een stukje verder
uit de handgranaat getrokken. Of de woede-uitbarsting van
Verstappen een eerste kleine ontploffing is voorafgaand de grote
explosie, valt te bezien. Maar dat Red Bull én Verstappen een
probleem hebben, is enorm duidelijk. Tijdens de race op de
Hungaroring brandde de Nederlander zijn team openlijk af en ook na
afloop was Verstappen bikkelhard voor de mensen die hem zo veel
gebracht hebben. Hoort die mentaliteit bij topsport? Absoluut. Maar
de vraag moet nu ook zijn, wat schiet je er mee op? Het moraal bij
Red Bull is al flink beschadigd en dat komt niet alleen door de
verbeterde prestaties van McLaren. De tirades van Verstappen helpen
namelijk ook niet mee. Intern zal de zondag in Hongarije al lang
besproken zijn, maar een openlijke 'sorry' lijkt het enige wat dit
nog kan redden. Eén ding is wel duidelijk: de zomerstop kan niet
snel genoeg komen voor Verstappen en zijn team. Een periode waarin
men eens heel goed moet nadenken waar ze mee bezig zijn. Zowel op
als langs de baan.