De korte carrière van de 'slechtste F1-coureur aller tijden'

Yuji Ide is een naam die bij veel Formule 1-fans een belletje doet
rinkelen, en dat terwijl zijn carrière in de koningsklasse van de
autosport niet langer duurde dan vier GP-weekenden. Je moet het
nogal bont maken om herinnerd te worden als een van de slechtste
coureurs in de F1-geschiedenis. Maar hoe kwam Ide eigenlijk in de
Formule 1 terecht? Het begon allemaal in 1994, toen de toen
19-jarige Japanner zijn debuut maakte in de formulewagens, in de
Japanse Formule 3. Zijn aanwezigheid viel de eerste jaren
nauwelijks op. Hij bleef puntloos in zijn debuutseizoen en wist in
zijn eerste vier jaar slechts één keer in de top 10 te eindigen.
Zijn fortuin sloeg om in 1999, toen voormalig F1-coureur Aguri
Suzuki hem de kans bood deel te nemen aan de nieuwe Formula
Dream-klasse. Ide won het kampioenschap in zijn eerste jaar. In
2000 volgde een sterke verbetering in de Japanse Formule 3, waar
hij de tweede race van het seizoen wist te winnen. Het was het
begin van zijn meest succesvolle seizoen tot dan toe: twee
overwinningen en vijf podiumplaatsen leverden hem een tweede plaats
in het eindklassement op. In 2001 eindigde hij als vijfde, met één
podiumplaats. In 2002 maakte Ide de overstap naar Europa, waar hij
deelnam aan de Franse Formule 3. Eén overwinning en drie
podiumplaatsen resulteerden in een zevende plaats in het
kampioenschap. Niet slecht, maar Ide was inmiddels 27 jaar oud en
had bijna tien jaar ervaring in de juniorencategorieën. Een jaar
later keerde hij terug naar Japan en stapte over naar Formula
Nippon (nu Super Formula), de klasse waarin Tom Coronel in 1999 de
titel veroverde. Zijn eerste seizoen was niet verkeerd: drie
podiumplaatsen en een zevende plek in het kampioenschap. Teamgenoot
Benoît Tréluyer eindigde echter als tweede. Het ging steeds beter
met Ide: in 2004 werd hij derde, op slechts één punt van kampioen
Richard Lyons. In 2005 eindigde hij als tweede, achter Lyons maar
voor Satoshi Motoyama. Het Formule 1-avontuur Ide was inmiddels 31
jaar oud, maar kreeg toch een Formule 1-contract aangeboden. Aguri
Suzuki, die hem in 1999 al had uitgenodigd voor Formula Dream, was
een nieuw Formule 1-team gestart: Super Aguri. Het doel van het
team was een volledig Japanse line-up te vormen. Takuma Sato was de
logische eerste keuze; Ide kreeg het tweede zitje. Al snel
ontstonden er problemen. Ide sprak bijvoorbeeld geen Engels, wat de
communicatie met het team bemoeilijkte. Daarnaast had hij slechts
200 testkilometers in een Formule 1-auto gereden toen hij in
Bahrein aankwam voor de eerste Grand Prix van 2006. Bovendien was
de Super Aguri-auto simpelweg te langzaam. Sato miste Q2 met drie
seconden, terwijl Ide bijna drie seconden langzamer was dan Sato en
tijdens de race uitviel met motorproblemen. Het tweede GP-weekend
in Maleisië verliep iets beter voor Ide. Deze keer was hij
'slechts' 1,7 seconden langzamer dan Sato. Ook nu haalde hij de
finish niet, vermoedelijk door remproblemen. Tijdens de derde race
van het seizoen, in Australië, werden Ide’s tekortkomingen echter
pijnlijk duidelijk. De Japanner miste vrijwel overal de ideale lijn
en reed bijzonder hoekig over het circuit. Daarnaast vertoonde hij
een compleet gebrek aan ruimtelijk inzicht, iets waar Rubens
Barrichello tijdens de kwalificatie de dupe van werd. Ide zelf was
uiteindelijk ongeveer vier seconden langzamer dan Sato en negen
seconden langzamer dan Juan Pablo Montoya. Het werd wel de eerste
Grand Prix die hij finishte, op drie ronden van winnaar Fernando
Alonso. De druppel die de emmer deed overlopen kwam tijdens het
vierde raceweekend in San Marino. Ide was deze keer niet extreem
traag, 1,6 seconden achter Sato, maar in de openingsronde liet hij
zich wederom van zijn slechtste kant zien. In de Villeneuve-bocht
raakte zijn voorvleugel het achterwiel van Christijan Albers,
waardoor Albers in de grindbak belandde en zijn Midland meerdere
keren over de kop sloeg. Voor de FIA was dit genoeg: Ide’s
superlicentie werd ingetrokken. Super Aguri hield hem aan als derde
coureur, zodat hij weer in de auto kon stappen zodra zijn licentie
zou worden hersteld. Dat gebeurde echter nooit. Zo zat de korte,
maar chaotische carrière van de Japanner erop. Franck Montagny nam
zeven weekenden zijn plek in, waarna Sakon Yamamoto de laatste
zeven races van het seizoen reed. De slechtste aller tijden? Was
Yuji Ide echt de slechtste coureur ooit in de Formule 1? Nee. Er
zijn schrijnendere gevallen van mensen die zich Formule 1-coureur
mochten noemen, hoe kort dat ook was. Zo was er Al Pease, die
tijdens de GP van Canada in 1969 werd gediskwalificeerd omdat hij
te langzaam reed. En wat te denken van Chanoch Nissany, die tijdens
de eerste vrije training van de GP van Hongarije voor Minardi in de
auto mocht stappen en na een spin in de grindbak nog in de wagen
werd getild door een hijskraan, omdat hij zijn stuur niet kon
verwijderen. Desalniettemin was Ide een coureur die, gezien zijn
overduidelijke gebrek aan talent, nooit in de Formule 1 had moeten
racen. De Japanner kon wel rijden, maar de koningsklasse van de
autosport was simpelweg te hoog gegrepen. Op 21 januari, zijn 51e
verjaardag, staan we even stil bij zijn korte F1-carrière. Want
zonder coureurs zoals hij is het moeilijk om het talent van de
anderen volledig te waarderen.