Vandaag tien jaar terug ontmoette zieke Cruijff piepjonge Verstappen

Een zieke Johan Cruijff kende 24 dagen voordat hij stierf eventjes geen rem meer. Op 2 maart 2016 zou hij een half uurtje met Max Verstappen kletsen. Het werd uit puur enthousiasme een hele middag, en bitter genoeg ook de laatste keer dat hij in het openbaar verscheen.
Je zou het kunnen zien als een ontmoeting tussen de beste Nederlandse sportman uit 20ste eeuw en die van de 21ste eeuw, al zijn er natuurlijk nog 74 jaar te gaan om Verstappen te overtreffen. Hoe dan ook: het samenzijn van Cruijff en Verstappen, vandaag precies tien jaar geleden, kan achteraf beschouwd worden als een moment met grote symbolische waarde.
Ze ontmoetten elkaar op het circuit van Barcelona, de stad waar de legendarische oud-voetballer woonde en het toen 18-jarige Formule 1-talent testdagen reed.
Hoewel Cruijff geen die hard Formule 1-fan was, had hij een groot zwak voor Verstappen. Dat wist ook journalist Jaap de Groot, die in die periode werkte aan de autobiografie van Cruijff.
Met de manager van Verstappen orkestreerde hij een ontmoeting. "Het zou een kort bezoek worden, maar het werd uren. Cruijff was toen vol in behandeling, maar dit gaf hem energie."
Verstappen keek op zijn beurt enorm op naar Cruijff. Terwijl hij hem rondleidde door de garages en langs de baan, hing hij aan zijn lippen, vertelt De Groot. "Het ging heel erg over focus. Over je eigen lijn volgen en het belang van alleen luisteren naar de juiste mensen."
Enkele maanden voor de ontmoeting had de piepjonge Verstappen een teamorder van Toro Rosso in de wind geslagen. Zijn bazen wilden dat hij tijdens de GP van Singapore teamgenoot Carlos Sainz langs liet gaan, maar dat zag Verstappen totaal niet zitten. "Jij had gelijk", zei Cruijff erover. "Jij was sneller."
"Johan vond dat heel indrukwekkend dat Verstappen op zo'n jonge leeftijd deed wat hij het beste vond, ondanks de druk van anderen. Hij herkende er zichzelf ook in, want toen hij een jaar of achttien was, was hij precies hetzelfde. Net zo recalcitrant."
Opschudden
Daarin ziet Formule 1-historicus Koen Vergeer ook de grootste parallel tussen Cruijff en Verstappen. Beiden zetten Nederland in een mondiale sport op de kaart en deden dat op een volstrekt eigengereide manier.
Cruijff vond als jonge speler samen met trainer Rinus Michels het totaalvoetbal uit en Verstappen schudde de Formule 1 wakker op een moment dat alles vastgeroest leek.
"Verstappen was in zijn beginperiode heel grensverleggend en bracht met zijn brutale manier van racen leven in de brouwerij. Met de grotere auto's waren gewaagde inhaalacties steeds zeldzamer geworden; Verstappen doorbrak dat", aldus Vergeer.
Vergeer: "Wedstrijdleiders wisten niet wat ze ermee aan moesten. Eerst was de neiging om het af te remmen, bijvoorbeeld via de 'Verstappen-regel', die verbood om van je racelijn af te wijken tijdens het aanremmen voor een bocht. Maar uiteindelijk had Verstappen overal maling aan, gingen anderen overstag en ging die regel weer overboord."
Eerste zege
Op het circuit in Barcelona verzekerde Cruijff Verstappen dat hij zijn ziekte nog zou overwinnen. Maar dat zou niet lukken. Ruim drie weken later, op 24 maart, overleed hij. Verstappen vertelde later hoe bijzonder hij de ontmoeting had gevonden en hoe onwerkelijk hij het vond dat Cruijff zo snel daarna stierf.
Op 15 mei 2016 won Verstappen uitgerekend in Barcelona zijn eerste grand prix in de Formule 1. Volgens De Groot kon het niet mooier. "Hij reed daar in een Red Bull met de Catalaanse vlag erop. En zijn eindtijd was 1.41,40, met twee keer Johans rugnummer 14 erin."
"Ik heb hun ontmoeting altijd heel erg gekoesterd. Dat Max en Johan dit nog mee hebben kunnen maken, vind ik iets heel moois."